Geschiedenis

Het marktplein in Ponta Delgada op het eiland Sao Miguel
Het marktplein van Ponta Delgada, Sao Miguel. Foto: Dick Van Acker

Wetenschappers zijn het er over eens dat de 9 eilanden niet allemaal tegelijk zijn ontstaan. Er zitten miljoenen jaren tussen de geboorte van het eerste en het laatste eiland. Santa Maria was het eerste en moet zo’n 10 miljoen jaar geleden ontstaan zijn. Pico zou met zijn 300.000 jaar de jongste telg zijn. De eilanden zijn ontstaan door vulkanische activiteit op de oceaanbodem. Uitbarstingen lieten vulkanische resten achter en zo ontstond er land. De vloeibare lava stolde tot een harde basaltsteen, de basis voor een eiland. De natuurelementen, tijd en nog meer uitbarstingen hebben ervoor gezorgd dat we nu een archipel van 9 vruchtbare eilanden hebben.

De mens ontdekte de eilanden in de 14de eeuw. De eerste geschriften en kaarten dateren uit 1351. Op de kaarten van De Medici staan 7 kleine eilanden voor de Portugese kust. De echte officiële (her)ontdekking vond plaats in 1427 en dit door de avonturier Diogo De Silves.

Heel wat mensen hadden na wat aarzelen interesse om de eilanden te gaan bewonen. In 1432 ging de eerste kolonie aan wal op Santa Maria. In amper 2 decennia werden alle eilanden bewoond door voornamelijk Portugezen. Ook Vlamingen vonden hun weg naar deze fascinerende nieuwe wereld. Heel wat zaken die de mens nodig heeft om te (over)leven waren er niet voor handen. Planten, bomen, vee, werktuigen en persoonlijke bezittingen werden aangevoerd. De bewoners leefden vooral van de landbouw en de visvangst. Omdat de Azoren strategisch lagen voor zeevaarders die handel dreven met de nieuwe wereld werd dit voor de Azorianen ook een lucratieve troef.

De 16de en 17de eeuw waren woelige tijden voor de Azoren. Portugal werd onderdrukt en bezet door de Spanjaarden. (1583-1642) De Azorianen werden ook fel belaagd door piraten waardoor heel wat bewoners vluchtten naar Brazilië. In de 19de eeuw wordt de archipel politiek gesplitst in drie groepen. Angra, Horta en Ponta Delgada waren de hoofdsteden vanwaar alles autonoom werd bestuurd. Dit regime duurde tot 1976. Vanaf dan worden de districten opgegeven en worden de Azoren bestuurd als 1 autonoom gebied. Ponta Delgada, op São Miguel wordt de enige hoofdstad.

De Azorianen kregen het in de 19de en 20e eeuw steeds beter. Economisch ging het hen voor de wind. Ze leefden nog steeds van de landbouw, veeteelt en visserij. Maar ook de walvisvangst en het verwerken van deze enorme zoogdieren tot olie en andere afgeleide producten zorgde ervoor dat de inwoners goed hun brood verdienden.

Tijdens de twee wereldoorlogen hadden de Azoren een belangrijke rol. Ze boden logistieke hulp aan bevriende troepen.

In 1980 werd de walvisvangst verboden. Heel wat mensen raakten werkloos. Het walvissenbestand werd zodanig klein dat het eigenlijk economisch niet meer interessant bleek. Door het toenemend aantal toeristen dat deze zeereuzen wel eens van dichterbij wilde gadeslaan kunnen zij samen met de orka en verschillende dolfijnsoorten op een andere manier economisch toch nog iets betekenen. De Azorianen ontdekten dat ze heel wat troeven in handen hadden om duurzaam toerisme aan te trekken, waar tot op de dag van vandaag heel wat inwoners de kost mee verdienen.