Gáldar, de oude hoofdstad van Gran Canaria

Gáldar
Gáldar (c) Felix König

Aan de voet van een vulkaan in het noordwesten van Gran Canaria ligt het rumoerige Gáldar, de grootste stad van de regio en een druk verkeersknooppunt. Voor de komst van de Spanjaarden was Agáldar zoals het toen heette de hofstad van een van de twee Guanchen-koninkrijken (de andere was Telde). Dat de omgeving rijk is aan archeologische vindplaatsen is dan ook niet verwonderlijk. Onder het zand liggen waarschijnlijk nog veel meer overblijfselen van de prehistorische eilandbewoners verborgen.

Veel straten in de stad dragen nog oude Guanchen-namen en als herinnering aan het verleden staat in het centrum een standbeeld van Tenesor Simadan, de laatste koning van Gáldar. Hij werkte samen met de Spanjaarden zodat zijn onderdanen zich ten slotte overgaven aan de bezetters. De gemeente Gáldar is tegenwoordig verantwoordelijk voor een groot deel van de Canarische bananenexport en staat ook bekend vanwege de verbouw van lekkere uien.

Stadhuis en kerk

Op het schaduwrijke plein Plaza de Santiago vind je Casas Consistoriales, het oude stadhuis met op de patio een drakenboom geplant in 1718. Dit zou de oudste drakenboom van het eiland zijn. Blijkbaar heeft men uit respect het pand om de boom heen gebouwd want de ayuntamiento dateert van enkele decennia later.

Op hetzelfde plein is de kerk Santiago de los Caballeros te vinden, gebouwd op de plek waar eerder een Guanchen-paleisje en een Spaans fort stonden. Deze moesten wijken voor de kerk waarvan de bouw begon in 1778. Vervolgens duurde het tot halverwege de 19e eeuw voordat de laatste hand eraan werd gelegd. In de kerk is een majestueus orgel te bewonderen en natuurlijk werken van beeldhouwer Luján Pérez. In het kleine religieuze museum naast de kerk (10-16 uur) is onder andere de pila verde ondergebracht, de eeuwenoude groene doopvont waar de Guanchen die bekeerd werden tot het christendom zich lieten dopen. Vanaf Plaza de Santiago loopt een autovrije winkelstraat met hangende bloemenmanden naar de drukke hoofdweg met het busstation.

Casa Museo Antonio Padrón

De expressionistische kunstenaar Antonio Padrón (1920-1968) is Gáldars bekendste inwoner. Zijn aanstekelijke schilderijen en sculpturen zijn te zien in het museum op Calle Drago (vlak bij het kerkplein, ma. t/m vr. 9-14 uur) en hebben vaak het dagelijks leven van de inwoners van Gran Canaria als thema. Zijn stijl doet denken aan die van Picasso.

Cueva Pintada

Aan de zuidwestkant van Gáldar (duidelijk aangegeven) bevindt zich een interessante historische bezienswaardigheid, een van de belangrijkste van de Canarische Eilanden. Het betreft een kleine Guanchengrot, door mensenhanden uitgehouwen in zacht vulkanisch gesteente en beschilderd met geometrische patronen. Deze patronen, rechthoeken en driehoeken in de tinten roodbruin, wit en zwart werden vervaardigd met pintaderas, terracotta stempels.

De grot maakt deel uit van een groter grottenstelsel waarvan de precieze functie onbekend is. Bij de ontdekking eind 1873 waren de beschilderingen vrijwel onaangetast. Om dit zo te houden was deze plek decennialang gesloten, met een onderbreking in de jaren zeventig van de 20e eeuw. De grotten kregen toen te lijden van vocht en men was genoodzaakt ze wederom te sluiten. Tegenwoordig is de Cueva Pintada na restauratiewerkzaamheden opgenomen in een archeologisch park (met hypermodern museum, filmzaal en een bibliotheek) en officieel heropend, vooralsnog uitsluitend op reservering (maximaal 600 mensen per dag). Dit kan op Tel: 92 895 746; www.cuevapintada.org.

Wie niet in de gelegenheid is Cueva Pintada te bezoeken kan altijd nog de replica bekijken in Museo Canario in Las Palmas, net als de mummies en gebruiksvoorwerpen die op deze plek gevonden zijn. De gemeente Gáldar voert overigens strijd met Las Palmas om deze zaken terug te krijgen ten behoeve van het eigen museum.

Necrópolis de la Guancha / Poblado de El Agujero

Neem vanuit Gáldar de weg naar El Agujero aan de noordkust. Hier bevindt zich nog een andere belangrijke archeologische vindplaats: een Guanchendorp en de grootste pre-Spaanse necropolis van de Canarische archipel. Centraal staat de Túmolo de la Guancha met daarin 42 graftombes uit de 11e eeuw, waarschijnlijk de laatste rustplaats van de adellijke Guanchen.

Deze graven, gemaakt van grote lavablokken, kwamen in 1936 aan de oppervlakte tijdens landbouwwerkzaamheden. Een model ervan is te zien in Museo Canario in Las Palmas. De echte tumulus, zo op het eerste gezicht niet meer dan een verwaarloosde stapel stenen met zwerfafval ertussen, is omgeven door een hek en gesloten voor publiek maar is desgewenst te bezichtigen in overleg met het toeristenbureau van Gáldar.

Reptilandia

Dit is een dierenpark tussen Gáldar en Agaete waar 150 soorten reptielen, spinnen, schorpioenen en andere minder aaibare dieren leven. Bezoek de indrukwekkende zeven meter lange python en de reusachtige komodovaranen, de grootste hagedissensoort op aarde. Geopend: 11-17.30 uur; voederen van reptielen op zondag om 15 uur.

Parque Norte

Gran Canaria’s nieuwste attractie bevindt zich ten noordwesten van Gáldar aan de weg naar Sardina. Het is een goedverzorgde tropische (dieren)tuin annex bananenplantage waar onder andere is te zien hoe de bananenverbouw in zijn werk gaat. Voor kinderen is het dierengedeelte het leukste, met tropische vogels, ezels, geitjes en kleine zoogdieren zoals de titi, een mini-apensoort. In het park zijn picknicktafels en een snackbar. Geopend op zaterdag en zon- en feestdagen 10-17.30 uur, op andere dagen alleen voor groepen, op afspraak, 9628 552 166.

Sardina (Sardina del Norte)

Vanuit Galdár is Sardina del Norte snel bereikbaar. Een paar kilometer daarachter staat een faro (vuurtoren) nabij Punta Sardina, het desolate, meest noordwestelijke puntje van het eiland. Waarschijnlijk gingen eeuwen geleden de Spaanse conquistadors hier aan wal in een poging de Guanchengemeenschap van Gáldar te onderwerpen. Sardina zelf heeft geen bezienswaardigheden maar er dobberen vissersboten in vrolijke kleuren in het kraakheldere water en er is een mooi donker strandje. Dit strand ligt in tegenstelling tot andere stranden van het noorden beschut en biedt mogelijkheden om te zwemmen, te windsurfen, te zeilen en te duiken. Visrestaurants ontbreken uiteraard ook niet. Dit alles maakt Sardina een van de populairste dagtochtbestemmingen voor de eilandbewoners, maar dan uitsluitend in het weekend. De overige dagen van de week heb je het strand voor jezelf.

Bestemmingen in de omgeving van Gáldar, de oude hoofdstad van Gran Canaria

  • Agaete

    Agaete
    Het lieflijke Agaete dat al ruim vijfhonderd jaar bestaat is zowel vanuit Gáldar als vanuit San Nicolás te benaderen. Anders dan andere plaatsen van noordelijk...
  • Arucas, de Rumstad

    Arucas
    Arucas ligt op een flank van de Arucas-vulkaan, te midden van talloze bananenplantages maar ook verontrustend dicht bij de zich snel uitbreidende...
  • Firgas, de Waterstad

    Paseo de Cararia
    Het stadje Firgas vierde in 1988 zijn vijfhonderdjarig bestaan. Het is het centrum van het kleinste gemeentedistrict van Gran Canaria. Hier geen rumfabriek zoals...
  • Guía (Santa Maria de Guía), De Kaasstad

    Guía
    Deze zusterstad van het grotere Gáldar is een van de oudste stadjes van Gran Canaria en heeft een buitengewoon charmant centrum, heel verrassend in de verder...
  • Moya

    Moya
    Een mooi kronkelweggetje door de Barranco de Moya voert naar dit slaperige, weinig bezochte stadje niet ver van Firgas. Moya geniet enige bekendheid als...
  • San Mateo (Vega de San Mateo)

    Vega de San Mateo
    Vanuit het centrale berggebied bereik je de vruchtbare vlakte (vega) van San Mateo waar de groene landbouwterrassen en witte huizen dramatisch afsteken bij de...
  • Santa Brígida

    Santa Brigida
    Santa Brígada is een welvarende stad ten noordwesten van Telde in Gran Canaria’s wijndistrict, een van de eerste die werden veroverd door de Spanjaarden. Een...
  • Tafira

    Jardín Botánico Viera y Clavijo
    Tafira bestaat uit twee delen: Tafira Alta en Tafira Baja, hoog en laag Tafira. Het zijn in feite voorsteden van Las Palmas waar de Canarische elite en rijke...
  • Teror, de Balkonstad

    Teror
    Teror mag een nogal dreigende naam hebben, het is een van de mooiste, vriendelijkste en meest bezienswaardige plaatsen van het eiland. Dit is mede te danken aan...
  • Valleseco

    Valleseco
    Hoewel het agrarische dorp Valleseco in het natste deel van Gran Canaria ligt betekent zijn naam vreemd genoeg ‘droge vallei’. Het is een kalm plaatsje in een...

Kaart van Gáldar, de oude hoofdstad van Gran Canaria en omgeving