Telde, de andere oude hoofdstad

Telde
Telde

Vanuit Las Palmas bereik je via een industriegebied het historische Telde, de welvarende tweede stad van Gran Canaria (90.000 inwoners). In de prekoloniale tijd was Telde het centrum van een Guanchen-koninkrijk. Hier kwam de Ídolo de Tara vandaan, het bekende roodbruine vruchtbaarheidsbeeldje dat nu eenzaam in een vitrine van Museo Canario in Las Palmas staat.

Het hedendaagse Telde is een rumoerige maar afgezien van een paar kale buitenwijken tegelijkertijd prettige stad met veel groen en een jonge bevolking. Toch laten veel mensen Telde links liggen. Vreemd eigenlijk, want het oude deel van deze stad is tot nationaal historisch monument verklaard en is een van de leukste plekken om te bezoeken.

Museum en bibliotheek

In de wijk San Juan (zona fundacionál) is het uit de zestiende eeuw daterende stadsplan vrijwel intact gebleven, met een labyrint van keienstraatjes en fraaie koloniale architectuur rond Plaza de San Juan, bijna net zo mooi als Vegueta in Las Palmas. Aan de hoofdstraat van deze wijk (Calle León y Castillo) is Casa Museo Léon y Castillo gevestigd, het geboortehuis van de broers Fernando en Juan Léon y Castillo, respectievelijk diplomaat en ingenieur. Zij waren samen verantwoordelijk voor de aanleg van Puerto de la Luz, de haven van Las Palmas. De tentoonstelling in het museum is misschien niet heel opwindend maar het gebouw (in mudejarstijl is erg mooi – een goede gelegenheid om een Canarische woning wat nader te bekijken. Naast het woonhuis is een bibliotheek ingericht met de boekencollectie van de broers. Hier blijkt hoe breed hun interesses waren want er staan boeken over politiek, kunst, landbouw en filosofie om maar een paar onderwerpen te noemen. Museum en bibliotheek, Tel: 928 691 377, zijn geopend op weekdagen 8-20 uur, in het weekend 10-13 uur.

Het interieur van de mooie, net niet symmetrisch gebouwde Basílica de San Juan Bautista op Plaza de San Juan (9-12.30 uur en 17-20 uur) bevat een Vlaams altaarstuk uit begin 16e eeuw met scènes uit het leven van Maria. Heel apart in deze kerk is het levensgrote Christusbeeld dat in de 16e eeuw gemaakt werd van maïspasta door Mexicaanse indianen. Het beeld (het weegt nauwelijks vijf kilo) getuigt van de contacten tussen Latijns-Amerika en de Canarische Eilanden die altijd intensief geweest zijn. De Basílica zelf stamt al uit de 15e eeuw maar werd in de loop der tijd uitgebreid en aangevuld met elementen in verschillende stijlen.

Links achter de kerk loopt nog een mooi straatje met gerestaureerde herenhuizen en rechts achter de kerk ligt Parque San Juan, een groot stadspark met wandel- en fietspaden. Steek het kerkplein over en loop het straatje tegenover de kerk in (tussen huisnummers 13 en 14). Via een oud aquaduct tussen bananen- en sinaasappelbomen bereik je zo een andere bezienswaardige oude barrio, San Francisco. Hier geen grote huizen maar eenvoudige woningen in traditionele Canarische stijl, witgekalkt en voorzien van ramen met houten luiken en deuren omringd door stenen lijsten. Op de platte daken staan potten met planten terwijl de stille straten belegd zijn met een strak geometrisch patroon van donkere kasseien en grijze klinkers.

Hoog in deze slaperige wijk staat de kerk van San Francisco (alleen geopend tijdens diensten). Vanaf het kerkplein heb je een aardig uitzicht op de vallei.

Omgeving van Telde

Ten westen van Telde loopt een mooie wandelroute door de Barranco de los Cernicalos langs een paar watervallen, uniek voor dit eiland. Vraag de weg naar het beginpunt van de route bij het toeristenbureau in Telde. Wil je Telde combineren met strandbezoek ga dan naar Playa de Melenara, slechts 4 km van de stad. Dit brede, donkere strand met een gezellige promenade wordt weinig door toeristen bezocht maar is erg geliefd onder de inwoners van Telde. Op weekdagen is het er echter uitgestorven. Ten noorden en zuiden van Playa de Melenara liggen nog een paar andere stranden met zwart zand of kiezels. Het zijn goede surfspots. Vanaf Melenara zijn de meest nabijgelegen stranden te voet te bereiken via rotspaden.

Interessant zijn de Cuatro Puertas (‘vier deuren’) op de rode Montaña de Bermeja, 8 km ten zuiden van Telde.Voor de Guanchen was deze heuvel heilig. Er zijn verschillende grotten en gangen en een groot vertrek in een rots dat via een van de vier ingangen is te betreden. Mogelijk was dit een ruimte waar de prehistorische inwoners hun religieuze rituelen uitvoerden. Het is een sfeervolle plek, prachtig gelegen en een van de beste locaties op Gran Canaria om iets van de oude Guanchencultuur te bekijken. Je vindt de Cuatro Puertas aan de weg naar Ingenio (GC-100) net voorbij de afslag naar het vliegveld. Geopend: ma. t/m vr. 8-20 uur. Aan de zeezijde liggen nog een paar andere grotten, mogelijk begraafplaatsen.

Bestemmingen in de omgeving van Telde, de andere oude hoofdstad

  • Agüimes

    Agüimes
    Aan de zuidkant van de Barranco de Guayadeque ligt deze plezierige stad, tussen 1486 en 1837 de bisschoppelijke zetel van de Canarische Eilanden. Maar al voor...
  • Atalaya

    Atalaya Gran Canaria
    Al sinds pre-Spaanse tijden is dit plaatsje aan de weg naar Telde hét pottenbakkerscentrum van Gran Canaria. Ga naar Casa Alfar de Panchito of het Centro Locero...
  • Barranco de Guayadeque

    Barranco de Guayadeque
    Groenste ravijn van Gran CanariaDe steile hellingen van deze lange, diep insnijdende barranco zijn in het vroege voorjaar onwaarschijnlijk groen dankzij een...
  • Ingenio, stad van folklore

    Ingenio
    Het stadje Ingenio ontstond in de 16e eeuw rond een suikerraffinaderij (ingenio is een oud woord voor suikermolen). Bij de rotonde aan de oostzijde van de stad...
  • Santa Lucía

    Santa Lucía de Tirajana
    In het binnenland van Gran Canaria liggen de witte huisjes van Santa Lucía, verspreid in een dal met palmbomen. Hoog op een heuvel staat de parochiekerk uit 1898...
  • Temisas

    Temisas Gran Canaria
    Ten westen van Agüimes loopt de GC-550, misschien niet de snelste maar wel de meest spectaculaire route naar Santa Lucía. Aan deze weg ligt te midden van een zee...

Kaart van Telde, de andere oude hoofdstad en omgeving