Islam en Haremmeisjes

Griekse jongeren die worden bekeerd tot de Islam
Griekse jongeren die worden bekeerd tot de Islam

Maar liefst tot 1833 overheersten de Turken Griekenland. De Ottomanen veroverden Constantinopel (het huidige Istanbul) in 1453 en Griekenland wordt vanaf dan onderdeel van het Ottomaanse Rijk. Eerst komt het vasteland in handen van de Turken. De eilanden zijn wat moeilijker te veroveren omdat de bevolking zich samen met het bewind ter plekke zich op veel eilanden hevig verzet. Op Kos en Rhodos werden de Johannieters pas in 1523 door de Turken verdreven. Santorini volgde in 1540. Op Chios hield het verzet tot 1566 stand. Naxos viel in 1579 in Turkse handen.

Lesbos, Kreta en enkele andere eilanden hielden tot 1669 stand tegen de Turken en Korfoe bleef zelfs tot 1797 in Venetiaanse handen. De Turkse onderdrukking was een regelrechte verschrikking voor de Grieken en vooral voor de trotse eilandbewoners. Wreedheden en corruptie waren aan de orde van de dag. Het onderwijs in de Griekse taal werd verboden, maar ondergronds gaven de monniken toch les in de Griekse taal en cultuur in de kloosters.

Torenhoge belastingen werden geheven en men moest zich tot de Islam bekeren. Velen deden dit voor de schijn om zo minder belasting te hoeven betalen. Want mensen die het islamitische geloof aanhingen, hoefden minder belasting te betalen dan 'ongelovigen'. Een behoorlijk wrede belasting was de kinderbelasting oftewel de devshirme. De slimste kinderen werden weggehaald bij hun ouders, werden bekeerd tot de Islam en kregen een militaire opleiding of werden klaargestoomd om ambtenaar of adviseur van de Turkse sultan te worden. Later bleken alle topambtenaren van de sultan overigens uit Grieken te bestaan.

De mooiste meisjes werden ontvoerd om in de harems te dienen. Ook werden sterke jongens en mannen gevangen genomen om galeislaaf te worden. De laatste zeeslag waarvoor schepen met roeiriemen werden ingezet vond plaats in 1571. Maar liefst veertienduizend Griekse mannen bewogen de tweehonderd schepen voort.

Wie zich niet wilde bekeren, behoorde tot het verzet. Veel, vooral jonge mannen, vluchtten de bergen in om van daaruit guerrilla’s uit te voeren tegen de Turken. Bij tijd en wijle zat overigens de hele dorpsbevolking in de bergen. Als er weer rondtrekkende groepen plunderaars het dorp dreigden aan te vallen, vluchtte iedereen weg. Ook de kostbare iconen uit de plaatselijke kerk werden meegesjouwd.

Het verzet tegen de Turken was vooral in de dorpen en op de eilanden groot. In de grote steden op het vasteland had de verfijnde Turkse cultuur meer vat op de bewoners. Veel Turkse gewoontes werden overgenomen en dat is nu nog te merken. De Turkse en Griekse cultuur liggen vrij dicht bij elkaar, hoewel ze het zelf nauwelijks zullen willen toegeven. Eetgewoontes, maar ook de gemoedelijke mentaliteit en de gastvrijheid komen sterk overeen. Resten van moskeeën, badhuizen en complete Turkse wijken zijn nog overal te zien.

Gerelateerde onderwerpen

  • De grote catastrofe

    Slag van Sangarios in 1921
    Zij aan zij met Servië vecht Griekenland in 1912 en 1913 in de Balkanoorlogen tegen de Turken om stukken land te heroveren. Het noorden van Griekenland (...
  • De Johannieters

    Paleis van de Grootmeester van de Johannieters van Rhodos
    Het was de tijd van de kruistochten van de westerse kruisvaarders. In 1204 tijdens de vierde kruistocht veroverden zij Constantinopel en stichtten er het...
  • Dwepen met de oudheid

    Lord Byron op zijn sterfbed
    Het Ottomaanse rijk verzwakte in de achttiende eeuw en werd ook wel ‘de zieke oude man van Europa' genoemd. In 1821 kwamen de Grieken massaal in opstand tegen de...
  • Een eiland voor elke God

    Beeldhouwwerk van de tempel van Zeus in Olympia
    De vroegste geschiedenis van Griekenland is sterk verweven met de Griekse mythen en sagen, de fantastische verhalen over goden en halfgoden die verantwoordelijk...
  • Filippos en Alexander

    Het beroemde beeld van Afrodite (De Venus van Milo)
    De grootste tegenstander en tegenpool van Athene was de stadstaat Sparta. De inwoners werden van kinds af aan getraind in gehoorzaamheid en krijgskunst. Het was...
  • Gevoelige kwesties

    De situatie tussen Griekenland en Turkije ligt nog steeds gevoelig
    De grenzen van het moderne Griekenland zijn niet helemaal tot ieders tevredenheid. Tot op de dag van vandaag zorgen bijvoorbeeld de verhouding met Turkije en de...
  • Het Byzantijnse rijk

    In de Byzantijnse periode waren veel vijandelijke invallen
    Na Alexanders dood viel zijn rijk snel uiteen en kwam Griekenland vier eeuwen lang onder Romeins bewind. In 330 n.Chr. verplaatste de Romeinse keizer Constantijn...
  • Mix van culturen

    Olympische spelen 2004 in Griekenland
    Griekenland zoals wij dat nu kennen bestaat zo’n zestig jaar. Pas in 1947 toen Italië de eilanden Kos en Rhodos afstond, werden de grenzen zoals ze nu zijn....
  • Mussolini’s droom

    Hier liggen slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog op het Griekse eiland Rhodos
    Eigenlijk had Griekenland niets met de Tweede Wereldoorlog te maken willen hebben. Het land besloot neutraal te blijven, maar had buiten Italië gerekend....
  • Roerige tijden

    Papagos, opperbevelhebber van het Griekse leger die de Griekse volksbeweging oprichtte en in 1952 premier werd
    De roerige tijden zouden na de tweede Wereldoorlog nog steeds niet voorbij zijn voor Griekenland. Het land kwam in een Burgeroorlog terecht die tot 1949 duurde....
  • Vazen

    Archaïstische kunst
    De Doriërs hadden in de elfde eeuw v.Chr. de touwtjes in handen op de Peleponnesos en op Kreta. Hun machtscentrum was Sparta. Grootste tegenstander van Sparta...
  • Wrede koning

    Paard van Troje
    De bewoners van de Cycladen hadden het 3000 v.Chr. voor het zeggen in het Middellands Zeegebied. Ze dreven handel met het Midden--Oosten, Noord--Afrika en zelfs...