Cefalù

Cefalù
Cefalù, ©Sjoehest

Cefalù (13.000 inwoners) op 66 km ten oosten van Palermo, is een aantrekkelijke oude stad, die gedomineerd wordt door de steile rots met kasteel, 270 m hoog, maar vooral beroemd werd door de Normandische kathedraal. De Griekse naam voor de stad was Kephaloidion, vanwege de rots in de vorm van een hoofd (kephalos). Zij was reeds bewoond door de Phoeniciërs en de Siculi. In de 4e eeuw v.C. steunde de stad de Carthagers, maar werd twee maal door Syracuse veroverd, in 394 en 305 v.C. De Romeinen bezetten Cefalù in 254 v.C. De Byzantijnen heersten er van 395 tot 858 en de Arabieren van 858 tot 1063, toen de Noormannenkoning Roger II de stad innam en in 1131, een jaar na zijn kroning, begon met de bouw van de majestueuze kathedraal.

Bezienswaardigheden

Van het Piazza Garibaldi leidt de Corso Ruggero de oude stad in. Delen van de ommuring dateren uit de oudheid. Links passeert men de Osterio Magno, een Normandische toren met tweelingvensters, de rest van Roger’s paleis. Op het hoogste deel van het Domplein staat de imposante kathedraal. De twee massieve vierkante torens hebben tweelingvensters. De kerk was gesticht als dank voor de onderwerping van de Moslims door de Noormannen. Roger II wilde ook dat hij hier met zijn nageslacht zou worden begraven, maar bij zijn dood in 1154 was de kerk nog niet klaar, zodat hij in Palermo in de kathedraal werd bijgezet, evenals later zijn nazaten. De bouw van de kathedraal nam veel tijd in beslag; de wijding vond pas in 1267 plaats, waardoor er verschillende stijlen te zien zijn. Het gebouw is een drieschepige basiliek met zuilen, een breed dwarsschip en een ruim halfrond koor. Tussen de torens is een portaal van Ambrogio da Como met drie bogen en een rijk versierde deur, de ‘Porta Regum’ (koningsdeur). De oostkant van de kerk is hoger dan het schip. De apsis is van buiten versierd met blinde bogen en slanke zuilen. Het indrukwekkende interieur vertoont antieke zuilen met prachtige kapitelen tussen spitsbogen, in Arabische stijl. Er staat een fijn besneden doopvont uit de 12e eeuw. Een grote triomfboog geeft toegang tot het hoge transept met bovenin galerijen.

Rechts hangt een fraai 14e-eeuws beschilderd crucifix. Links in het dwarsschip staat een Madonnabeeld van Ant.Gagini (1533). De twee tronen, die van de koning en van de bisschop, versierd met mozaïeken, staan tegenover elkaar aan de ingang van het lange verhoogde Presbyterium met een prachtige mozaïekvloer. Een imposante cyclus mozaïeken op een vergulde achtergrond bedekt deze hele ruimte. De apsis wordt beheerst door de enorme Christus Pantocrator en de Maagd met aartsengelen en apostelen. Deze mozaïeken, de oudste van Sicilië, zijn gemaakt door Byzantijnse kunstenaars (1148). Opzij ziet men Petrus en Paulus en de overige apostelen. De restauratie is al veel jaren aan de gang. De buitenzijde is klaar, maar van binnen is nog slechts het koor toegankelijk (1995).

Het Museo Mandralisca is een bezoek waard. Er zijn mooie archeologische vondsten uit Cefalù en Lipari en Griekse vazen en munten. Beroemd is het schilderij van Antonello da Messina ‘Ritratto d’Ignoto’ uit 1470. Open: 9-19 u.

Aan de Via Vittorio Emanuele, dichtbij zee, staat de 13e-eeuwse kerk San Biagio. Ook is daar de Arabische wasplaats. De vissershaven biedt een schilderachtige aanblik. Over de Vicolo dei Saraceni omhoog kan men naar de Rocca klimmen (270 m), waar de prehistorische en antieke kern lag. Hier staat de ruïne van de Diana-tempel, een waterreservoir van de Arabieren en de resten van het Normandische kasteel met omwalling. Het uitzicht op de stad beneden en op zee, waar men bij helder weer de Liparische eilanden kan zien, is schitterend.

Omgeving

Een kronkelweg door rijke vegetatie leidt omhoog naar het Gibilmanna-heiligdom (15 km), gebouwd in de 17e eeuw op 1080 m, een bekend bedevaartsoord. De naam komt van het Arabisch ‘Djebel’ (berg) van Manna. Nog wat verder staat het Observatorium van het Nationaal Instituut voor Geofysica.