Piazza Armerina

Piazza Armerina
Piazza Armerina, ©Urban

Piazza Armerina (25.000 inwoners), 720 m hoog. Jaarlijks vindt hier op 13 en 14 augustus de ‘Palio dei Normanni’ plaats, ter herdenking van de bevrijding van de Arabieren door de Noormannen onder Roger I. Piazza Armerina is een mooi gelegen stad op drie heuvels in de Monte Erei. Zij werd gesticht door Roger I, die er veel Lombarden naar toe liet komen. Op een hoog punt staat de kathedraal Santissima Assunta uit 1627, gebouwd op de plaats van een oudere kerk, waarvan de laat-gotische toren bewaard is en opgenomen werd in de voorgevel. De renaissance-voorgevel heeft een barok portaal uit 1719 met gedraaide zuilen aan weerszijden. Tot de kerkschat behoort een zilveren altaar en een Byzantijnse afbeelding met juwelen van de Madonna, die Roger I in zijn gevecht tegen de Saracenen gebruikte. Het Palazzo Trigona aan het Domplein huisvest een kunstcollectie, met o.a. werk van Canaletto en Caravaggio. Het Castello Spinelli, een vierkant gebouw, heeft torens en bastions (14e eeuw). Uit de Noormannentijd stammen de kerken San Giovanni met een gotisch portaal en fresco’s van Borremans en de Gran Priorato di Santo Stefano met Normandische fresco’s. De Sant’Andrea buiten de stad is van 1096 en heeft fresco’s uit de 15e eeuw.

De Villa Romana del Casale vormt de topattractie, vanwege de prachtige Romeinse mozaïeken. Zij staat 4 km ten zuiden van de stad en werd in de jaren ’30 opgegraven. Een eenvoudig gebouw uit de 2e eeuw A.D. werd in de 3e-4e eeuw vervangen door een rijke villa met mozaïekvloeren, groot 3.500 m2. De villa was waarschijnlijk van Maximianus Herculius, die door keizer Diocletianus benoemd was tot ‘Augustus’ over het westelijke deel van het keizerrijk. De opdrachtgever tot de bouw was een rijke grondbezitter of keizerlijke dignitaris, mogelijk tevens importeur van wilde dieren voor de theaters van Rome. De villa was bewoond tot in de 5e eeuw.

De Mozaïeken. De voorstellingen betreffen het dagelijkse en het hofleven, mythologie en jacht, zowel als het vangen, inladen en transporteren van wilde dieren. Het hele terrein is nu overdekt, waardoor men de mozaïeken van bovenaf kan zien. Er zijn 5 hoofdgedeelten:

1. Entree: portaal met 3 deuren naar het polygonale atrium.

2. Ten N hiervan het badhuis.

3. Door een vestibule: het peristylium.

4. Daarachter de imposante ‘Grote Basilica’.

5. Aan de zuidkant de elliptische ‘Xystos’ met daarnaast het ‘Triclinium’.

Wandeling langs de mozaïeken

langs de thermaalbaden:

– Voorkamer met apsis ter ere van Aphrodite;

– Frigidarium (koud bad), 8-hoekig vertrek met mozaïeken van een dame met 2 slavinnen.

– massagekamer.

– Tepidarium (lauw bad) en Calendarium (warm bad).

– Palaestra of Salone di Circo, met een Romeins circustafereel, naar het voorbeeld van het Circus Maximus van Rome. Afgebeeld zijn een renbaan met 8 span paarden in rood, groen, wit en blauw; men ziet de stadia van de race tot de palmuitreiking aan de winnaar.

Peristylium (zuilengalerij):

– Latrines.

– Tablinum met afbeeldingen van de keizerlijke familie.

– Peristylium, omringd door 10x8 Korinthische zuilen, met watersysteem en aedicula (tempeltje) tegenover de ingang.

– Binnenhal, danszaal, geometrische stermozaïeken.

– Kamer van de seizoenen.

– Kamer van de ‘kleine jacht’: 5 rijen mozaïeken geven de volgorde van de jachttaferelen aan voor een huis, met offers aan Diana en terugkeer met de buit.

– Cupido’s aan het vissen.

– Corridor van de ‘grote jacht’, een lange smalle ruimte met apsiden aan elk einde, 65x5 m. In de apsiden Egyptenaren en Armeniërs. Aan de Z-zijde: dieren gevangen en aan boord van een schip gebracht voor vervoer naar Rome voor gevechten in de arena.

– Meisjes in ‘bikini’ aan het balspel.

– Orpheus-kamer met dieren, rondom de zanger verzameld.

Grote Basilica

Grote Basilica is grote rechthoekige zaal, halfrond aan het einde, als ontvangstzaal gebruikt:

– Kamer van Arion.

– Atrium met zuilenhal.

– Jongens op jacht.

– Vestibule met Eros en Pan.

– ‘Klein Circus’.

– Muzikanten.

Ten noorden van de Basilica; alleen buitenom bereikbaar:

– vestibule van Hercules en Polyphemus.

– Erotische taferelen/ fruit.

Xystos

Xystos is een ellipsvormige binnenplaats met zuilengalerij en een fontein in het midden:

– Cupido’s bij de druivenoogst/wijnpers/wijnbouw.

Ten Oosten van de Xystos ligt het Triclinium, een vierkante zaal met 3 apsiden (eetzaal). Op de vloer: mozaïeken van de 12 werken van Hercules, de nederlaag van de Titanen en de apotheose van de helden.

Buiten, om de oostelijke muur van de villa, passeert men de resten van een aquaduct en latrines. De Villa Casale is open: mei-juni dag. 8-19, jul.-apr. 9-13 en 15-zonsondergang.