Literaire wandelingen door Florence

Op de hoek van de Via Dante Alighieri en de Via Santa Margherita ligt het huis waar Dante geboren is, een kasteelachtig gebouw, nu museum. Het nabijgelegen kerkje Santa Margherita de Cerchi (12e eeuw) was Dante’s kerk, waarin hij trouwde met Gemma Donati. Aan de Via del Corso 4 woonde Beatrice Portinari, zijn grote inspiratiebron. Op de gevel staat een citaat uit de Divina Commedia.

De Engelse dichter John Milton woonde in 1638-39 in het Palazzo dei Gaddi aan de Via del Giglio 11 (gedenksteen).

In de Santa Maria Novella begon Boccaccio’s Decamerone, toen daar in de Strozzikapel zeven jonge vrouwen en drie jonge mannen afspraken om voor de pest in 1348 Florence te ontvluchten. In een villa buiten de stad hielden zij elkaar bezig met verhalen vertellen. Op de Piazza S. Maria Novella 16 staat op een gedenksteen aan de gevel van hotel Minerva, dat de Amerikaanse dichter H.W. Longfellow er gewoond heeft. Aan en om dat plein woonden talrijke buitenlandse schrijvers, zoals Henry James, P.B. Shelley, W.D. Howell en R.W. Emerson. Reeds in 1580 gaf de Fransman Montaigne een verslag van de paardenrennen op dit plein. In 1874 woonde Henry James op de hoek van de Piazza S.M. Novella en de Via della Scala, waar hij ‘Italian Hours’ schreef. Shelley woonde in 1819-20 in de nabije Via Valvonda 2, in Palazzo Marini.

Aan de Arno, op Piazza Goldoni 2, ligt het Palazzo Ricasoli, waar in 1828 de Amerikaanse schrijver J.F. Cooper met zijn gezin woonde. In hetzelfde gebouw woonde in 1835 de dichter-uitgever W.C. Bryant. Aan de Lungarno 12 is het Britse consulaat, in Palazzo Masetti, waar de hertogin van Albanië begin 19e eeuw salon hield en o.a. Shelley, Alexandre Dumas en Stendhal ontving.

Aan de Piazza della Trinità 11, bij de Via Tornabuoni, ligt het Palazzo Spini-Ferroni (13e eeuw), waarin ooit Hotel d’Europe gevestigd was. Hier woonde in 1867 Mark Twain. In 1892-93 huurde hij de Villa Viviani bij Settignano. Anatole France beschreef in ‘Les Lys Rouges’ op sarcastische wijze de dweperigheid van de Engelse society, die in deze buurt woonde. Twain kwam in 1903 terug in Villa di Quarto, waar hij ‘Tom Sawyer Abroad’ schreef. Op Piazza Santa Trinità 2 was het befaamde ‘Gabinetto Scientifico e Literario di G.P. Vieusseux’, gesticht in 1826, bibliotheek en trefpunt van schrijvers als Dostojevski, Henry James en Macaulay.

In 1860 nam George Eliot met haar vriend intrek in de Via Tornabuoni 13, waar in 1862 Dostojevski ook gewoond had. Terug naar de Arno, aan de Lungarno Acciaioli 8 was Hotel Grande Bretagne verblijfplaats van welgestelde Engelse schrijvers. In de 18e eeuw was hier de Britse ambassade, waar gezant Horace Mann de schrijvers ontving. In 1811 werd het gebouw hotel, waar Stendhal dikwijls verbleef en de reisgids ‘Voyage en Italie’ schreef (1828). In 1880 woonde Henry James er voor twee maanden; hij schreef er ‘Portrait of a Lady’. De voorgevel is in 1944 verwoest. Charles Dickens was er in 1844 en schreef er ‘Pictures from Italy’. Trouw aan zijn aard vond en beschreef hij ook onaangename zaken, zoals de gevangenis.

Voor Pensione Bertolini, zoals E.M. Forster het beschreef in ‘Room with a View’ schijnt Quisisana Pontevecchio, aan de Lungarno Archibusieri 4 model gestaan te hebben. De sfeer is daar nog als aan het begin van de 20e eeuw.

Voorbij de Ponte alle Grazie ligt het Piazza dei Cavalleggeri, waar op nummer 2 het Pensione White lag. In 1910 woonde daar Arnold Bennett, die door anekdotes en tekeningen een goed beeld gaf van Florence in zijn tijd (Florentine Journal). John Ruskin beschreef de tomben in de Santa Croce op ironische wijze. De grote renaissance-architect, kunsthistoricus en schrijver Giorgio Vasari woonde en werkte op het adres Borgo Santa Croce 8.

Bezuiden de Arno (Oltrarno), op Via Guiccardini 16, werd Machiavelli in 1469 geboren; hij stierf er in 1527. Het oude huis is in de oorlog verwoest. Op nummer 15 is het Palazzo Guiccardini, waar de staatsman-filosoof van die naam woonde, vriend van Machiavelli. Hij schreef ‘Storia d’Italia’, een belangrijk werk over de politieke toestand van die tijd. Aan Piazza di Pitti schreef Dostojevski ‘De Idioot’ in 1868 (gedenksteen).

Aan het Piazza San Felice 8 woonde het echtpaar R. en E. Browning van 1847 tot 1861. Elisabeth is begraven op het protestantse kerkhof aan Piazza Donatello. Robert stierf in Venetië, maar werd begraven in Westminster Abbey. Nathaniel Hawthorne woonde sinds 1858 in Casa Bella aan de Via di Saragli 132.