Bedevaarten en religieuze feesten

Straatfeest in Portugal
Straatfeest in Portugal, ©Rosino

 

Highlights

Bom Jesús do Monte

In Bom Jesús do Monte krijg je een aardig kijkje achter de schermen van het rijke roomse leven van Portugal. Op het enorme terrein waarop talloze kapellen staan, is het op christelijke hoogtijdagen, tijdens vakanties en in de weekends dringen geblazen. Voor het Portugese gezin is een bezoek aan dit heiligdom een combinatie van ontspanning en diep religieuze beleving. Vandaar dat de devotie soms even wijkt voor de sportuitslagen op de meegebrachte radio, iPhone of tablet.

Festa dos Tabuleiros

Het stadje Tomar is niet alleen beroemd vanwege zijn klooster, maar ook de folkloristische traditie van het Festa dos Tabuleiros heeft de stad zowel in als buiten Portugal naam bezorgd. Het is een spectaculair, religieus getint oogstfeest dat op 2 september van elk even jaar georganiseerd wordt door een van de van oorsprong middeleeuwse fraternidades (broederschappen).

Verering en devotie met picknickmand en sportuitslagen

Tot ver in de jaren vijftig van de vorige eeuw heeft de Rooms-Katholieke Kerk grote invloed gehad op de Portugese maatschappij. De verstrengeling van kerk en staat ging zover, dat er een priester aan te pas kwam wanneer iemand een paspoort wilde hebben. Geheime politie en bisdom werkten vooral op het platteland nauw samen om de parochie op het rechte pad te houden. En geen tank of bataljon vertrok naar Angola alvorens door een priester of bisschop te zijn gezegend.

Maar de tijden zijn veranderd. De Portugees laat zich tegenwoordig niet zoveel meer aan Rome gelegen liggen. Hij is gelovig katholiek (84% zegt dat te zijn), maar hij gelooft niet meer in de rol van de Kerk als bemiddelaar tussen hem en God. Priesters en bisschoppen vervullen dan ook in toenemende mate een sociale rol.

Wat gebleven is, is de Maria- en Jezusverering waaraan de bekende bedevaartsoorden Fátima en Bom Jesús do Monte gewijd zijn. Bedevaarten en religieuze feesten laat de Portugees zich niet afnemen, als devote deelnemer of als gezellig dagje uit met de familie, picknickend en luisterend naar de sportuitslagen.

In de bergen van Trás-os-Montes en op de onafzienbare vlakten van Alentejo heeft de geloofsbeleving een veel meer ingetogen karakter. De harde werkelijkheid van het dagelijks leven is daar niet vreemd aan. De vroegmis in de dorpen, die in de meeste gevallen nog in het gregoriaans wordt gelezen, wordt druk bezocht door vooral vrouwen en meisjes; de meesten komen lopend vanuit de omliggende gehuchten en boerderijen.

Vooral in het noorden zijn veel kerken uitgerust met geluidsinstallaties die de blijde boodschap krakend uitdragen over de in ochtendnevel gehulde groene dalen.

Veel Portugese dorpen hebben hun eigen santuario. Zo’n heiligdom is vaak niet meer dan een laag stenen huisje waarin met wat overgeschoten meubilair een klein altaar is getimmerd. Wanneer u daarom vraagt, zal men zeker bereid zijn het u het heiligdom van binnen te tonen.

Onderwerpen

  • Bedevaarten

    Nationale Heiligdom van Onze-Lieve-Vrouw Fatima
    Het christelijke erfgoed – zowel moreel als materieel – laat zich vooral in Noord-Portugal ontdekken. De Moren zijn tussen de 8e en 15e eeuw slechts incidenteel...
  • Religieus-folkloristische feesten

    Romaria de Santo António
    Portugal telt tientallen nationale patroonheiligen. Lokaal wordt er een veelvoud vereerd, vaak in kombinatie met oogstfeesten of jaarmarkten. Een niet volledig...
  • Economie

    Portugal behoort tot de acht grootste producenten en exporteurs van wijn
    Aan het begin van de jaren zeventig van de vorige eeuw was Portugal als gevolg van de koloniale oorlogen zo goed als bankroet. Door het wegvallen van de...
  • Festivals en evenementen

    Internationaal zand sculptuur festival in Algarve, Portugal
     HighlightsNossa Senhora das Candeias, ÉvoraNiet iedereen zal op 2 en 3 februari in de zuidelijke stad Évora kunnen zijn, maar er is wel iets voor te zeggen om...
  • Flora en fauna

    Fauna in Portugal
    Niet alleen het Portugese landschap kent grote verschillen, ook de flora en fauna is kleurrijk en divers. De streek ten noorden van de Rio Douro kent relatief...
  • Portugal: Volksaard

    Een bedelende jongen op de accordeon in Lissabon, Portugal
    Een Spaans gezegde luidt: Ontdoe een Spanjaard van al zijn deugden, en je hebt een Portugees. Zo’n aforisme zegt natuurlijk alles over de Spanjaarden zelf die...
  • Souvenirs

    Azulejos
    Handbeschilderd aardewerk behoort tot de populairste souvenirs van de Portugese toeristenindustrie. Dat je door het enorme aanbod slechts zelden iets bijzonders...
  • Staatkundig

    President Aníbal Cavaco Silva
    Portugal is sinds het gedwongen vertrek van koning Manuel II in 1910 een republiek. In 1926 deden rechtse militairen met succes een greep naar de macht. Linkse...
  • Taal

    Een Portugese vrouw
    Het Portugees wortelt in het Latijn en behoort tot de oudste talen van Europa. Het wordt niet alleen in Portugal zelf gesproken, maar ook in de voormalige...