Hradec Králové

Het meer bij Hradec Králové
Het meer bij Hradec Králové, ©ŠJu

De naam Hradec Králové stamt uit de tijd dat de stad als verblijfplaats van de Tsjechische koninginnen diende (Hrad = kasteel, Králóve = van de koningin). In de tiende eeuw ontstond op de plek waar de rivier de Orlice in de Labe (Elbe) uitmondt een nederzetting. Een tweetal belangrijke handelsroutes kruisten op dit punt. In 1225 ontstond een koninklijke vesting, waar in de veertiende eeuw Tsjechische koningsweduwen hun intrek namen. Tegelijkertijd werd de Heilige-Geestkerk gebouwd. In de veertiende eeuw werd Hradec Králové de belangrijkste Boheemse stad na Praag.

De tijd van de hussietenrevolutie is niet ongemerkt aan de stad voorbijgegaan. De inwoners van Hradec Králové steunden de hussieten in hun godsdienstige strijd. Een van hun aanvoerders, de taboriet Jan Žižka heeft enige tijd in de Heilige-Geestkerk begraven gelegen. Na 1620 kreeg het katholieke geloof weer de overhand. Zo’n 40 jaar later werd Hradec Králové door keizer Leopold tot bisschopszetel uitgeroepen.

In de Dertigjarige Oorlog werd een deel van de stad verwoest. Ook in de achttiende eeuw heeft Hradec Králové te lijden gehad van het oorlogsgeweld. Deze keer ging de strijd tussen Oostenrijk en Pruisen. In 1762 werd de plaats geplunderd en voor een groot door de Pruisen met de grond gelijkgemaakt. Tussen 1766 en 1789 werd de stad als een versterkt fort opnieuw opgebouwd. Wat van het historische centrum over was, werd grotendeels gespaard. Aan het eind van de negentiende eeuw werden de versterkingen afgebroken en kon de stad zich uitbreiden.

Het marktplein Velké Námestí is het middelpunt van het oude stadscentrum. Midden op het plein herinnert een barokke Mariazuil aan een pest-epidemie die de stad aan het begin van de achttiende eeuw teisterde. De zuil wordt onder andere opgeluisterd door beelden van de vier pestheiligen Adrianus, Christophorus, Rochus en Sebastianus. Een leeuw houdt de ‘G’ van Jirí (Georg) van Podebrady vast. Hij was koning van Tsjechië en beschermheer van de stad.

Aan de zuidkant van het plein staat de Maria-Hemelvaartkerk, een prachtig staaltje van barokke bouw- en schilderkunst. In de kerk bevinden zich schilderijen van Petr Brandl. Het hoofdaltaar is bijzonder, vanwege het trompe l’oeil effect. Naast de kerk staat het voormalige jezuïetencollege. Vanaf het dak kijkt het Lam Gods uit over het plein. De westzijde van het marktplein wordt opgesierd door de Heilige-Geestkathedraal. Elisabeth, de weduwe van de koningen Wenceslas II en Rudolf I (Eliška Rejcka) gaf in 1307 opdracht tot de bouw van het godshuis, dat als enige in Bohemen vrijwel in de oorspronkelijke gotische stijl bewaard is gebleven. Opmerkelijk voor die tijd is de donkerrode baksteen die voor de kerk gebruikt werd. Een bijzondere herinnering aan het verleden is de tinnen doopvont uit 1406, de oudste in Bohemen. Matthias Rejsek heeft het laatgotische sacramentshuis ontworpen. Deze architect heeft zijn stempel ook gedrukt op de Praagse Kruittoren en de Sint-Barbarakathedraal te Kutná Horá. De hussietenleider generaal Jan Žižka heeft enige tijd in deze kerk begraven gelegen.

Naast de kathedraal vindt u de 68 meter hoge Witte Toren (Bílá Vež, 1574-1585). Deze toren dankt zijn naam aan de lichte zandsteen waaruit hij is opgetrokken. De toren werd tussen 1574 en 1585 gebouwd van het geld dat met de handel tussen Polen en Tsjechië verdiend was. In de toren hangt de klok Augustinus, de op een na zwaarste klok van Bohemen. (In de zuidtoren van de Sint-Vituskathedraal te Praag hangt de zwaarste klok van de provincie.) De letter ‘G’ op de top van de toren herinnert aan Jirí van Podebrady. Vanaf de Witte Toren heeft u een schitterend uitzicht over de stad en de omgeving. Tegen de toren staat de Sint-Clementskapel. Het barokke bouwwerk werd in de plaats van een houten kerk neergezet. De kapel is genoemd naar paus Clements. De koepel heeft de vorm van een pauselijke tiara uit 1716, met daaronder de sleutels van de apostel Paulus. Het renaissancistische raadhuis dat in de 15e en 16e eeuw gebouwd werd, staat eveneens aan het plein.

Het huis op nummer 51, ‘U Špuláku’, werd ooit gebruikt door de Boheemse broederschap. Tot deze evangelische gemeenschap behoorde ook de beroemde filosoof Jan Amos Komensky (1592-1670), bij ons beter bekend als Comenius. Hij werd, tezamen met vele anderen, verbannen uit Tsjechië, omdat hij het door de Habsburgers opgelegde katholieke geloof niet wilde aanhangen. De Nederlanden werden zijn nieuwe verblijfplaats. Hij ligt in Naarden begraven. Zijn grafkapel is officieel tot Tsjechisch grondgebied verklaard.

Naast het huis U Špuláku vindt u de voormalige residentie van de bisschop (1709-1716). Nu herbergt het gebouw een afdeling van het streekmuseum. De collectie bestaat uit antiquiteiten en werken van oude meesters.

Zo’n 300 meter ten noordwesten van het plein bevindt zich het hoofdgebouw van het Oost-Boheemse streekmuseum. Het in jugendstil gebouwde museum dateert uit het begin van de twintigste eeuw. Vlak daarbij staan meerdere bijzondere gebouwen uit die tijd, zoals de waterkrachtcentrale (1914) en het aan de andere kant van het water gelegen gymnasium (1925-1927). Iets verder noordwestelijk ligt het Masarykovo Nám., een plein dat eenzelfde sfeer uitademt. Het is aangelegd rondom een beeld van de eerste president van de Tsjechoslowaakse Republiek, Tomáš Masaryk.

Bestemmingen in de omgeving van Hradec Králové

  • Castolovice

    Binnen in het kasteel Castolovice
    Het elegante kasteel Castolovice werd rond 1700 gebouwd. Tussen 1858 en 1874 werd het kasteel in opdracht van de eigenaar, Jaroslav Šternberk grondig verbouwd....
  • Ceské Švykarsko

    Het natuurgebied Ceské Švykarsko
    Tegen de grens met de voormalige DDR ligt het natuurgebied Ceské Švykarsko (Boheems Zwitserland). Aan het begin van de achttiende eeuw werd het gebied als door...
  • Cesky Ráj (Boheems Paradijs)

    Rotsformaties in Cesky Ráj
    Wie de grillige rotsformaties en de romantische bossen van het Boheems Paradijs ziet, begrijpt direct hoe het gebied aan zijn poëti-sche naam komt. Zon, water en...
  • Duchcov

    Standbeeld van Walther von der Vogelweide in Duchcov
    Een scherpe tegenstelling wordt in Duchcov gevormd door het feit dat er enerzijds een eens zo weelderig barok kasteel staat dat ooit aan de rijke edelen behoorde...
  • Frydlant

    Kasteel Frydlant
    In de elfde eeuw ontstond nabij de plaats Frydlant op de basaltrots een vesting van dezelfde naam. In de eeuwen daarna werd de burcht voortdurend uitgebreid en...
  • Harrachov

    Kabelbaan in Harrachov
    Harrachov ligt diep in de bossen op de hellingen van het Reuzengebergte. De stad heeft een traditie op het gebied van glasblazen die zo’n 200 jaar teruggaat. In...
  • Hradek u Nechanic

    Het kasteel van Hradek u Nechanic
    Het kasteel van Hradek u Nechanic is een van de belangrijkste voorbeelden van Engelse gotiek in Tsjechië. Met zijn torens en kantelen doet het denken aan een...
  • Humprecht

    Het zeventiende-eeuwse slot Humprecht
    In een park buiten Sobotka ligt het zeventiende-eeuwse slot Humprecht. De opdrachtgever tot de bouw van het ronde slot was Jan Humprecht Cernín van Chudenice,...
  • Jicín

    Jicín
    De naam van het stadje is waarschijnlijk afgeleid van Jitka, de vrouw van Wenceslas II. Zij bezat de plaats aan het einde van de dertiende eeuw. In de...
  • Kost

    De veertiende-eeuwse burcht Kost
    Op een steile rots torent de veertiende-eeuwse burcht Kost uit boven een met bergmeertjes bezaaide, romantische vallei. Het ligt op het kruispunt van 3...
  • Krkonoše (Reuzengebergte)

    Krkonoše (Reuzengebergte)
    Tegen de grens met Polen ligt de Krkonoše (het Reuzengebergte). In de zomer is het gebied populair onder wandelaars, ’s?winters is het een geliefd...
  • Kuks

    Een foto van Kuks vanuit de lucht
    Aan het einde van de zeventiende eeuw was Kuks het onderwerp van een groots opgezet bouwkundig project van graaf Frantisek Antonín Špork. Hij was een van de...
  • Liberec

    De typisch Tsjechische architectuur in Liberec.
    Ooit was Liberec de textielhoofdstad van Tsjechië. Er wordt nog steeds textiel en ook glas geproduceerd. Al snel na de stichting in 1360 vestigden zich Vlaamse...
  • Libochovice

    Libochovice
    De geschiedenis van Libochovice gaat terug tot de middeleeuwen. In die tijd stond op de plaats van het huidige slot een houten vesting. In 1424 werd de burcht...
  • Litomerice

    Litomerice
    In een omgeving vol fruitkwekerijen en wijngaarden ligt Litomerice. Elk jaar wordt hier in september een tentoonstelling van bloemen en fruit gehouden, die de...
  • Litomyšl

    Litomyšl
    In Litomyšl werd in 1824 de beroemde Tsjechische componist Bedrich Smetana geboren. De bekendste compositie van zijn hand is Má Vlast (mijn vaderland). Dat de...
  • Louny

    Louny
    De stad Louny ligt aan de oevers van de Ohre, in een streek waar een van de grondstoffen voor bier, de hop verbouwd wordt. Aan het begin van de dertiende eeuw...
  • Náchod

    Het mooie stadje Náchod
    Vlak bij de Tsjechisch-Poolse grens ligt het stadje Náchod. Op een beboste heuvel torent het slot boven de stad uit. Het huidige aanzien is te danken aan de...
  • Nové Mesto nad Metují

    Nové Mesto nad Metují
    In het centrum van deze in verhouding vrij jonge stad (1501) ligt een bijzonder fraai plein, dat omringd wordt door zestiende-eeuwse huizen met booggalerijen en...
  • Opocno

    Het kasteel Opocno
    In 1068 schreef de Tsjechische historicus Cosmas over een versterkte vesting ‘Opidum Opocen’ genaamd. Hij bedoelde daarmee de plaats waar nu kasteel Opocno staat...
  • Pardubice

    Het Pernštejn plein (Pernštynovo Námestí)
    De geschiedenis van Pardubice gaat terug tot de dertiende eeuw, toen vlak bij een fort en een klooster een handelsnederzetting werd gesticht. In 1490 kwam het...
  • Ploskovice

    Ploskovice
    Het barokke slot Ploskovice staat 7 km ten noordoosten van Litomerice. In de 15e eeuw was de toenmalige vesting eigendom van Dalibor Kozojedy. Over zijn leven...
  • Rychnov nad Knežnou

    Kasteel Rychnov nad Knežnou
    Niet ver van Náchod domineert het kasteel Rychnov nad Knežnou het gelijknamige stadje. Het kasteel werd in de eerste helft van de achttiende eeuw grondig...
  • Sobotka

    Een van de houten huisjes in Sobotka
    Het plaatsje Sobotka ligt zuidelijk van Trosky. In het stadje zijn vele houten huizen uit de tweede helft van de achttiende eeuw te vinden. Verdere...
  • Špindleruv Mlyn

    Wandelroutes in Špindleruv Mlyn in het Reuzengebergte
    Hét toeristencentrum van het Reuzengebergte is Špindleruv Mlyn. Zowel ’s ?zomers als ’s? winters wordt de plaats druk bezocht. De plaats bestaat voor het...
  • Sychrov

    Kasteel Sychrov nabij Turnov in Tsjechië
    Vijf kilometer ten noordoosten van Turnov ligt het rode slot Sychrov uit 1693. Na de Franse Revolutie kreeg een gevluchte Franse edelman, prins Camille de Rohan...
  • Teplice

    Teplice
    Dit waterrijke plaatsje is een van de oudste kuuroorden van Tsjechië. De geschiedenis van de bronnenbadplaats gaat terug tot het jaar 726. Volgens de legende...
  • Terezín (Theresienstadt)

    Terezín (Theresienstadt)
    De stad Terezín (bekender onder de naam Theresienstadt) en het gelijknamige fort werden in 1780 door Joseph II gesticht. In die tijd was het gebied regelmatig...
  • Turnov

    Panoramafoto van Turnov
    Turnov is een van de drie uitgangspunten voor wandelingen in het Boheems Paradijs. Het stadje is tot bloei gekomen door de edelstenenindustrie. Het bezit een...
  • Verblijfplaatsen in het Reuzengebergte

    Verblijfplaatsen in het Reuzengebergte
    U treft in de toeristenplaatsen zoals de hieronder genoemde Harrachov en Špindleruv Mlyn een groot aantal hotels, pensions, vakantiehuizen en campings aan. Dit...
  • Vrchlabi

    Vrchlabi
    Vrchlabi ligt iets verder van het ski- en wandelgebied af dan Špindleruv Mlyn, maar het plaatsje zelf biedt op cultureel gebied wat meer mogelijkheden. Het heeft...
  • Vysocina

    Vysocina
    Vlak bij de grens tussen Bohemen en Moravië strekt het heuvelgebied Železné Hory (IJzeren Bergen) zich uit. In dit gebied werden tussen de veertiende en...

Kaart van Hradec Králové en omgeving