Karlštejn

Het kasteel van Karlštejn
Het kasteel van Karlštejn

Hoog boven de omringende bossen uit torent de formidabele burcht Karlštejn, een van de grootste trekpleisters van Tsjechië. De bouwmeesters Peter Parler (bekend van de Praagse Sint-Vituskathedraal) en Matthias van Arras kregen halverwege de veertiende eeuw van Karel IV de opdracht om een veilige bewaarplaats voor zijn kostbare kroonjuwelen, rijksinsignes en relikwieën te bouwen. Het resultaat was de onneembare vesting Karlštejn. De gekanteelde muren zijn zodanig op de rotsen gebouwd dat de vijand er nauwelijks bij kon komen. Deze gunstige ligging zorgde er tezamen met de drie à vier meter dikke muren voor, dat zelfs een kleine groep manschappen de vijand buiten de poorten kon houden. De kostbaarheden waar het allemaal om te doen was, werden in een nis boven het altaar van de Heilige-Kruiskapel bewaard. Deze kapel bevindt zich in de hoogste toren van de burcht. Ook de toren heeft muren die drie à vier meter dik zijn en de ingang wordt beschermd door vier zware deuren met tezamen 19 sloten.

De drie zelfstandige gebouwen zijn naar ideologische en inhoudelijke rangorde in het landschap ingepast. Het keizerlijk paleis bevindt zich op het laagste niveau. Een treetje hoger staan een toren en de kerk die gewijd is aan de maagd Maria. Boven alles uit steekt de Heilige-Kruis-kapel, die de kern van het gehele concept vormt.

Diverse lieden hebben geprobeerd de Tsjechische kroon en de overige kostbaarheden in bezit te krijgen. Ook de hussieten waagden een poging. Zij belegerden Karlštejn bijna een halfjaar lang en wierpen zelfs honderden tonnen vuilnis over de muur om de bezetters door ziektes uit te schakelen. Dit alles mocht niet baten. Het uiteindelijke doel hadden ze toch nooit bereikt, want de burchtheer had kort voor de belegering de kroonjuwelen op een andere plek verstopt en een groot deel van de overige kostbaarheden gebruikt om de achterstallige soldij mee te betalen. Halverwege de zeventiende eeuw werden de kroonjuwelen naar de Sint-Vitusdom te Praag overgebracht. Daar liggen ze ook nu nog, veilig opgeborgen achter een deur die met zeven sleutels gesloten wordt.

Karel IV kwam graag en veel op Karlštejn. Hij verbleef in afzondering om te bidden en uit te rusten. Om die reden zijn wel vier kapellen in de burcht te vinden. Overweldigend is vooral de reeds genoemde Heilige-Kruiskapel, waar de kroonjuwelen en relikwieën in een nis achter het altaar bewaard werden. Drie wel heel bijzondere relikwieën hingen samen met de dood van Jezus Christus. De lans waarvan in de veertiende eeuw gedacht werd, dat een Romeinse legionair er de linkerzijde van Christus mee doorboord had, een ijzeren spijker waarmee Zijn hand aan het kruis genageld zou zijn en een stukje hout met het gat waarin die spijker geslagen was, maakten deel uit van de kostbaarheden. Het goud en de ruim drieduizend halfedelstenen die de muren en het plafond bedekken blinken in het licht. Tegen het plafond stralen de zon, de maan en vele sterren. Onder de gewelven heeft de gotische meester Theodoricus halverwege de veertiende eeuw zo’n 130 portretten geschilderd.

Karlštejn ligt 28 km ten zuidwesten van Praag. Vanaf station Smichovské Nádraží in Praag (gelijknamige metro, lijn B) vertrekt ongeveer elk uur een trein. Er zijn 2 rondleidingen. De rondleiding die ook door de Heilige-Kruiskapel voert, dient van tevoren gereserveerd te worden en wordt niet het gehele jaar gehouden. www.hradkarlstejn.cz/en/

Bestemmingen in de omgeving van Karlštejn

  • Dobríš

    Eenden in een vijver in Dobríš
    ‘Dit in onmetelijke parken en tuinen gelegen, rose slot Dobríš met zijn langgerekte vleugels onder het zomerblauw van de Boheemse hemel heeft iets van een...
  • Konopište

    Het kasteel Konopište
    Kasteel Konopište wordt door bossen en zacht glooiende velden omgeven. Het comfortabele slot heeft de plaats ingenomen van een vrijwel onneembare vesting uit de...
  • Krivoklát

    Het prachtige Krivoklát
    De oevers van de rivier de Berounka worden verfraaid door mooie kastelen, robuuste burchten en indrukwekkende ruïnes. Het rond 1200 gebouwde jachtslot Krivoklát...
  • Kutná Hora

    Sint-Barbarakathedraal in Kutná Hora
    Kutná Hora (Kuttenberg) betekent ‘berg van de monnikspij’. Voor het Tsjechische stadje ontstond, was het gebied bedekt met een ondoordringbaar bos. Er stond wel...
  • Lidice

    Gedenkteken aan de kinderen van Lidice - elk van de vermoorde kinderen heeft een eigen portret in deze bronzen beeldengroep
    Op 10 juni 1942 werd het mijnwerkersdorp Lidice volledig met de grond gelijkgemaakt. De 184 mannen vanaf 14 jaar werden gefusilleerd, de 198 vrouwen en de joodse...
  • Melník

    Het kasteel van Melník
    Melník ligt aan de samenvloeiing van de Elbe en de Moldau. Sinds de middeleeuwen wordt er wijn geproduceerd. In de veertiende eeuw bracht Karel IV wijnstokken...
  • Nelahozeves

    Nelahozeves kasteel gezien vanuit een andere oever van de rivier de Vltava
    Zo’n vier kilometer van Veltrusy werd in 1841 de beroemde Tsjechische componist Antonín Dvorák geboren. Zijn geboortehuis in Nelahozeyes herbergt nu een museum...
  • Príbram

    Príbram, Tsjechië
    Het mijnbouwmuseum in Príbram is het grootste van het land. Het is gehuisvest in een oude mijn. De bezoekers kunnen afdalen in een van de oude mijnschachten....
  • Ríp

    De legendarische berg Ríp
    Vlak bij Melník ligt de legendarische berg Ríp. Volgens de overlevering vond hier de geboorte van het Tsjechische volk plaats. Op een mooie dag beklom Cech, het...
  • Slapy

    De stuwdam in Slapy
    In 1954 werd in Slapy een stuwmeer aangelegd. Door de bouw van de stuwdam steeg het waterpeil van de Moldau met ruim 30 meter, zodat een meer met een lengte van...
  • Stará Boleslav

    Uitzicht op Stará Boleslav
    Bij de kerk van Stará Boleslav werd koning Wenceslas I in 929 door zijn broer Boleslav vermoord. De Tsjechische edelen hadden Boleslav tot deze daad aangezet....
  • Veltrusy

    Veltrusy park en het barok slot
    Aan de oevers van de Moldau strekt zich een weelderig park uit waar een botanicus zijn hart kan ophalen. Het park is in de tweede helft van de achttiende eeuw in...
  • Zbraslav

    Mensen in Zbraslav
    Aan het begin van de veertiende eeuw werd het voormalige cisterciënzerklooster van Zbraslav door koning Wenceslas II gesticht. Wenceslas ligt hier ook begraven....

Kaart van Karlštejn en omgeving